1o Διεθνές Διεπιστημονικό Υβριδικό Συνέδριο Ψυχικής Υγείας

Το Ψυχοθεραπευτικό & Εκπαιδευτικό Κέντρο «Κοχλίας» με μεγάλη χαρά ανακοινώνει τη διεξαγωγή του υβριδικού συνεδρίου με θέμα

Οι πολυπαραγοντικές διαστάσεις του τραύματος:

Οι περιβαλλοντικές, ψυχολογικές, βιολογικές κοινωνικές, έμφυλες, οικογενειακές και εκπαιδευτικές εκφάνσεις του και η αναπαράσταση του στην τέχνη και την καθημερινότητα».

Σας προσκαλούμε να συμμετάσχετε ενεργά στο συνέδριο και να συμβάλετε στην επιτυχία του με τις γνώσεις, την εμπειρία, τον ενθουσιασμό και τις νέες ιδέες σας.

Είμαστε βέβαιοι ότι το Συνέδριο αυτό θα αποτελέσει μία νέα ευκαιρία για μία επωφελή και εποικοδομητική επιστημονική συνάντηση που θα δικαιώσει τις προσδοκίες μας.

Βασικός σκοπός του υβριδικού συνεδρίου είναι να αναδειχθούν και να ερμηνευθούν οι ακόλουθες θεματικές και διαστάσεις της έννοιας:

Χρόνος και τόπος διεξαγωγής:

Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα, Σχολή Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής Λεωφ. Αλεξάνδρας 196.

Και διαδικτυακά για Ελλάδα και Εξωτερικό.

Eνώ για κάθε θεματική ενότητά του παρέχεται δυνατότητα παρακολούθησης ή και εισήγησης σε παράλληλη συνεδρία μέσω Zoom. Η πρόσβαση στην υπηρεσία γίνεται με τη χρήση ενός απλού φυλλομετρητή (web browser), χωρίς την απαίτηση εξειδικευμένων τεχνικών γνώσεων.

Το συνέδριο θα ξεκινήσει την Παρασκευή 17 Μάϊου 2024 και θα ολοκληρωθεί την Κυριακή 19 Μαΐου 2024.

Αιτιολογία και θεραπευτικές προσεγγίσεις

Η ψυχολογική διάσταση του τραύματος, είτε ως οξύ ή χρόνιο βίωμα είτε ως σύνθετη, πολυπαραγοντική κατάσταση αναφέρεται στην αντίδραση του προσώπου σε κάποιο μείζον περιστατικό ή σειρά γεγονότων, που απειλούν τη ζωή, την ακεραιότητα και τις βασικές ψυχολογικές λειτουργίες, που είναι απαραίτητες για να επιτευχθεί ένα ελάχιστο επίπεδο ποιότητας του βίου.

Οι αντιδράσεις, όπως και οι θεραπευτικές προσεγγίσεις ποικίλουν, ακριβώς όπως και οι νοηματοδοτήσεις του τραύματος στην περίπλοκη σύγχρονη εποχή. Το σώμα που τραυματίζεται, το δέρμα (το μεγαλύτερο όργανο) ως το πρώτο σημείο συνάντησης με το άγγιγμα του άλλου. Το δέρμα ως σύνορο ή ως καμβάς που αποτυπώνει όσα δεν μπορούν να ομολογηθούν.

Το υβριδικό συνέδριο απευθύνεται σε μέλη ΔΕΠ και στο Επιστημονικό Προσωπικό των Πανεπιστημίων, Ιδρυμάτων και Ινστιτούτων, σε εκπαιδευτικούς όλων των ειδικοτήτων, στελέχη εκπαίδευσης, συμβούλους εκπαίδευσης, προσωπικό ΚΕΔΑΣΥ, κοινωνικούς επιστήμονες, εργαζόμενους στην υγεία και στην πρόνοια, ειδικούς της ψυχικής υγείας, σε φοιτητές, σε γονείς και σε ανθρώπους, που θέλουν να διευρύνουν τους γνωστικούς τους ορίζοντες αναφορικά με τα επιστημονικά πεδία της Κοινωνιολογίας, της Εκπαίδευσης και της Ψυχικής Υγείας.

Αν θέλετε να είστε ενημερωμένοι για τις Δράσεις του Κοχλία συνδεθείτε στην ομάδα viber https://invite.viber.com/?g2=AQByBn930bcbSE33iMv0QzXinz6qnUQIaN7UsDSVWqA8%2FGA2V4wPLn0jmjOLZ63M

Συνέδριο

Σύγχρονοι ορισμοί και διαστάσεις του τραύματος: Στερεότυπα και προκαταλήψεις για το Γυναικείο φύλο.

α) Ανισότητα στην εργασία – (Γυάλινη οροφή)

β) Ο ρόλος της Γυναίκας στην σύγχρονη κοινωνία.

γ) Η γυναίκα στις μικρές κοινωνίες και η ενδοοικογενειακή βία.

δ) Κοινωνικές πολιτικές για την Ισότητα των φύλων.

ε) Κοινωνικό φύλο και αθλητισμός (ο ρόλος της γυναίκας στον αθλητισμό)

ζ) Νομοθετικό πλαίσιο για την ισότητα των φύλων και την αντιμετώπιση των κοινωνικών διακρίσεων κατά των γυναικών.

Η κοινωνιολογική διάσταση του τραύματος. Ατομικό και συλλογικό τραύμα.

α) Τραύματα στην ψηφιακή πραγματικότητα. Οι νέες τεχνολογίες ως πιθανά πεδία μορφών τραύματος.

β) Cyber Bullying

γ) Τραυματικά γεγονότα στην εκπαίδευση (εκφοβισμός, βία, αποκλεισμοί)

Πολεμικές συρράξεις, αιχμαλωσία, βομβαρδισμοί, τρομοκρατικές ενέργειες, μεταναστευτικές ροές και τραύμα.

α) Πρωτογενή και δευτερογενή τραύματα. Οι ψυχολογικές συνέπειες στους μάρτυρες του τραύματος.

β) Η ενοχή της επιβίωσης. Μηχανισμοί προσαρμογής στο βίωμα του τραύματος.

γ) Υποστηρικτικά δίκτυα, νομοθεσία και θεσμοί. Ευρωπαϊκές στρατηγικές για την αντιμετώπιση του τραύματος της Μετανάστευσης.

δ) Πολιτισμικά τραύματα γυναικοκτονίες, βιασμοί

ε) Ασθένεια, δημόσια υγεία και τραύμα.

Θεραπευτικές, συμβουλευτικές και ερευνητικές προσεγγίσεις για το τραύμα.

α) Τραυματικές εμπειρίες που προέρχονται από τις πανδημίες και τον εγκλεισμό

β) Η ψυχαναλυτική και γνωστική-συμπεριφοριστική, ουμανιστική και ολιστική διάσταση του τραύματος

γ) Διαχείριση μετατραυματικού στρες

δ) Οικογενειακή θεραπεία και τραύμα. Ενδοοικογενειακή βία. (Οι διαφυλικές διαστάσεις του τραύματος).

Λογοτεχνία, τέχνη, ΜΜΕ και τραύμα

α) Όταν η τέχνη αποτυπώνει το τραύμα

β) Το τραύμα γραμμένο στο δέρμα.

Φόρουμ (στρογγυλά τραπέζια συζητήσεων) με θέματα

α) Σεξουαλική κακοποίηση και το αποτύπωμά της, όταν η γυναίκα βιώνει περιστατικά βίας (έμφυλη ή ενδοοικογενειακή)

β) Όταν το τραύμα εκδηλώνεται στο σώμα

γ) Ενδοοικογενειακή βία – Σεξουαλική κακοποίηση

δ) Όταν η σεξουαλική κακοποίηση εισέρχεται στο θεραπευτικό δωμάτιο.

ε) Προσομοίωση βιωματικών συνεδριών για το τραύμα

ζ) Αναπηρία και τραυματικές εμπειρίες

η) Διαφορετικότητα & Περιθωριοποίηση

Οι περισσότερες αναφορές σχετικά με τη διαφορετικότητα επικεντρώνονται συχνά στο φύλο και τη φυλή. Αντίθετα, έχει δοθεί περιορισμένη προσοχή στα άτομα με αναπηρίες ως τη μεγαλύτερη μειονοτική ομάδα στον κόσμο.

Φόρουμ συζητήσεων (large Group) με θέματα:

α) Πως αντιμετωπίζουμε ως άτομα και ως κοινωνία μια σωματική ή πνευματική αναπηρία που περιορίζει ουσιαστικά μία ή περισσότερες σημαντικές δραστηριότητες της ζωής του ατόμου?

β) Πως μαθαίνουμε στα παιδιά μας την έννοια της ενσυναίσθησης στην διαφορετικότητα που περιλαμβάνει την αποδοχή και τον σεβασμό?

δ) Τα στερεότυπα στην διαφορετικότητα του χρώματος, της φυλής, της ιδιαιτερότητας σε άτομα με αναπηρία όπως έλλειψη ακοής ή όρασης, με σύνδρομο Down και άτομα με περιορισμένη κινητικότητα:

Φόρουμ συζητήσεων με θέμα: Κλιματική αλλαγή και οι επιπτώσεις της στην υγεία.

Πως η απότομη και απρόβλεπτη αλλαγή του περιβάλλοντος, επηρεάζει κυρίως την ψυχική υγεία προκαλώντας μετατραυματικό στρες (PTSD)

Ο στόχος του Συνεδρίου είναι να αποτελέσει βήμα διαλόγου και παρουσίασης των νέων επιστημονικών εξελίξεων στους τομείς της κοινωνιολογίας, της εκπαίδευσης και της ψυχικής υγείας, εξασφαλίζοντας παράλληλα τη διεπιστημονικότητα των προσεγγίσεων. Ελπίζουμε να συμβάλλει τόσο στην επιμόρφωση και την ενημέρωση, όσο και στην ανάδειξη σημαντικών θεμάτων που ταλανίζουν την κοινωνία σήμερα.

Παρασκευή 17 Μαΐου 2024

ΕΝΑΡΞΗ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

12.00 – 13.00 Χαιρετισμοί επισήμωνΕισηγήσεις Επιστημονικής και Οργανωτικής Ομάδας Το συνέδριο οργανώνεται από το Τμήμα Δημόσιας και Κοινοτικής Υγείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής και το Κέντρο Ψυχοθεραπείας & Εκπαίδευσης Κοχλίας.
Χαιρετισμούς από τον κάθε φορέα θα απευθύνουν:Δρ Κωνσταντίνα Σκαναβή. Εκ μέρους του Τμήματος Δημόσιας και Κοινοτικής ΥγείαςΚυριακή Μερτζάνη. Εκ μέρους του Κέντρου Ψυχοθεραπείας ΚοχλίαςΠάνος Γρηγορίου, Καθηγητής Τμήματος Κοινωνιολογίας Πανεπιστημίου ΑιγαίουΓεώργιος Κορρές, Καθηγητής Τμήματος Γεωγραφίας Πανεπιστημίου ΑιγαίουΕυστράτιος Παπάνης, Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου ΑιγαίουΕισηγήσειςΑ ΜΕΡΟΣ 13.00-15.1513.15-13.30 Ο ρόλος του φύλου στην περιβαλλοντική Κλιματική κρίση και στην περιβαλλοντική συμπεριφορά των πολιτώνΜατσιώρη Στεργιανή. Καθηγήτρια – Τμήμα Γεωπονίας Ιχθυολογίας και Υδάτινου Περιβάλλοντος -Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.13.30 – 13.45 Η θεραπευτική επίδραση της Trash Art στο άτομο.Θεοδούλου Ιωάννης, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής – Τμήμα Δημόσιας και Κοινοτικής Υγείας -ΠΑΔΑ (οργανωτική – επιστημονική επιτροπή)14.00-15.00
Στρογγυλό Τραπέζι με θέμα:Πρωτοποριακό Πρόγραμμα Προστασίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων κ. ΣΟΦΙΑ ΒΟΥΛΤΕΨΗ Υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Βουλευτής Β3 Νοτίου Τομέα Αθηνών κ.ΗΡΑΚΛΗΣ ΜΟΣΚΩΦ Γενικός Γραμματέας Ευάλωτων Πολιτών και Θεσμικής Προστασίας

15.15- 16.00Γυναίκες της σιωπής και συλλογικό τραύμα. Διαδρομή, μνήμες, διεργασία της κλειτοριδεκτομής.Μπούνα Βάιλα Ανδρομάχη, Διδάσκουσα Πανεπιστημίου Αιγαίου, Γκούντρα Αικατερίνη, Ψυχολόγος Δομής Ασυνόδευτων Ανηλίκων Προσφύγων Πενταλόφου Δήμου Βοίου & Κλιούμης Νίκος, Υποψ. Διδάκτορας Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής.16.15– 16.30 Κλιματική αλλαγή και επιπτώσεις στην ψυχική υγεία. Ζαπάντη Γερασιμίνα-Θεοδώρα – Υπ. Διδάκτωρ, Τμήμα Δημόσιας και Κοινοτικής Υγείας -ΠΑΔΑ
16.30 – 16.45 ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ16.45-17.00 Η φροντίδα του «τραύματος» των Γυναικών θυμάτων σεξουαλικής εκμετάλλευσης (Trafficking). Γρηγοράκη Μαρία Κοινωνική Λειτουργός MSc, 2η Υγειονομική Περιφέρεια Πειραιώς και Αιγαίου.17.00-17.15 Ρόλος κλειδί για τη Μετανοσοκομειακή πορεία του ψυχικά ασθενούς. Καταστολή ή Ανεκτικότητα;. Γρηγοράκη Μαρία, Κοινωνική Λειτουργός MSc, 2η Υγειονομική Περιφέρεια Πειραιώς και Αιγαίου. Οικογένεια.17.15 – 17.30 Η εμπειρία των Φροντιστών Ψυχικά Πασχόντων ως τραύμα. Ζαχαρής Θωμάς, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής – Τμήμα Δημόσιας και Κοινοτικής Υγείας -ΠΑΔΑ (οργανωτική – επιστημονική επιτροπή).
17.30-17.45 Η Κοινωνική διάσταση του τραύματος σε άτομα με απώλεια της ακοής και της όρασης, Τσωνόπουλος Ανδρέας, Επισκέπτης Υγείας MSc.17.45-18.00Κλιματική Αλλαγή και οι επιπτώσεις στην Υγεία. Φοίβος-Παπαθανασίου. Υπ. Διδάκτωρ Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών Εθνικό:Μετσόβιο Πολυτεχνείο.

ΠΑΡΑΛΛΗΛΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ ΜΕΣΩ ZOOM

17.00-17.15 Οι επιπτώσεις του αναπτυξιακού τραύματος

Δέσποινα Νταουντάκη ΝηπιαγωγόςΓεννήθηκε και μεγάλωσε στη Θεσσαλονίκη κι εκεί επίσης ολοκλήρωσε τις σπουδές μου στο Παιδαγωγικό Τμήμα προσχολικής αγωγής του Α.Π.Θ. Εργάζεται ως νηπιαγωγός στη δημόσια εκπαίδευση από το 1997,όταν τοποθετήθηκε στο μονοθέσιο -εκείνη την εποχή-Νηπιαγωγείο Κουντούρας Χανίων. Από το 2002 ζει και εργάζεται στα Χανιά που είναι και ο τόπος καταγωγής της.

17.15-17.30 Η έμφυλη συμβουλευτική σε γυναίκες επιζώσες βίας. Οι συνέπειες του τραύματος στην ψυχική και σωματική υγεία και στην διαχείριση της καθημερινότητας.

Δημήτριος Στεφανάκης Ψυχολόγος Ξενώνας Φιλοξενίας Γυναικών Θυμάτων Βίας του Δήμου Ρόδου

17.30-17.45 Εργασιακή και συναισθηματική κόπωση των επαγγελματιών του πεδίου.

Φακίρη Ελευθερία Κοινωνιολόγος, Επ. Στέλεχος Ξενώνα Γυναικών Θυμάτων Βίας του Δήμου Ρόδου

17.45-18.00 ΣΥΖΗΤΗΣΗ

ΤΕΤΑΡΤΟ ΜΕΡΟΣ

18.00 Χαιρετισμός Υφυπουργού Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Κεφάλα Μαρία Αλεξάνδρα

18.30- 18.45 Παιδική Σεξουαλική Κακοποίηση: Εννοιολογικές Αποσαφηνίσεις και ο ρόλος της Σχολικής Κοινότητας στη Πρόληψη και Διαχείριση.

Κλιούμης Νικόλαος Υπ. Διδάκτωρ, Τμήμα Δημόσιας και Κοινοτικής Υγείας -ΠΑΔΑ.

Θεματική ενότητα: Κοινωνικό φύλο και αθλητισμός (ο ρόλος της γυναίκας στον αθλητισμό)

18.45 19.00 θέμα : « ΓΥΝΑΙΚΑ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ »Πρεζεράκου Ευρυδίκη (Έρρικα ) Αντιπεριφερειάρχης για θέματα Παιδείας με αρμοδιότητες Καινοτομίας και Κοινωνικής Πολιτικής.

19.30 – 19.45 Προβολή των αθλητριών στα ΜΜΕ και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πιθανές επιπτώσεις στα πρότυπα υγείας και της εικόνας σώματος.

Βασιλική Ζήση – Αν. καθηγήτρια, ΤΕΦΑΑ, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

19.45 – 20.00 Θέμα: Βία και παρενόχληση στην εργασία – Ο ρόλος τον συνδικάτων’ – η περίπτωση του Ελληνικού Δημοσίου περιλαμβάνει την παρουσίαση της μελέτης του κοινωνικού πολύκεντρου της ΑΔΕΔΥ για τη βία και την παρενόχληση στον Δημόσιο Τομέα και του οδηγού της αντιμετώπισης της βίας και της παρενόχλησης στο δημόσιο τομέα

Παπαδημητρίου Σταυρούλα μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΑΔΕΔΥ μέλος του ΔΣ του Κοινωνικού Πολύκεντρου της ΑΔΕΔΥ Επιθεωρήτρια Εργασίας

20. 05 – 20.30 Μια Ανασκόπηση της Διεθνούς Βιβλιογραφίας και Κλινικών Παρατηρήσεων από Πολεμικές Συγκρούσεις

Μυρτώ Πατάγια ΜπακαράκηMsc, PhDc Neuroscience Καθηγήτρια Εργοθεραπείας Κριτική Ανάλυση της Εκδήλωσης του Μετατραυματικού Στρες:

Κριτική Ανάλυση της Εκδήλωσης του Μετατραυματικού Στρες: Μια Ανασκόπηση της Διεθνούς Βιβλιογραφίας και Κλινικών Παρατηρήσεων από Πολεμικές Συγκρούσεις

Θεοφάνης ΔουρμπόηςMSc HR Management Στρατιωτικός Ψυχολόγος

20.30- 20.45 ΣΥΖΗΤΗΣΗ

ΤΕΛΟΣ ΠΡΩΤΗΣ ΜΕΡΑΣ

Πληροφορίες: ενδεχομένως να υπάρξουν χαιρετισμοί πολιτικών προσώπων, οπότε το πρόγραμμα θα διευρυνθεί ανάλογα. Οι εισηγήσεις ειναι διαζώσης η μέσω Ζοομ. Το πρόγραμμα είναι ευέλικτο με πιθανές αλλαγές

Σάββατο 18/ Μαΐου 2024

10.30 Χαιρετισμός από τον Βουλευτή Βασίλη Οικονόμου.

11.15 12.00 Εισηγήσεις ομάδας του Κέντρου Κοχλίας

Ιφιγένεια Πολίτη: Ο ρατσισμός ως μέτρο διαφύλαξης του Ναρκισσισμού μας.Μάρθα Μπαλάσα : Το τραύμα του ΠένθουςΚυριακή Μερτζάνη: Το ανομολόγητο μητρικό πένθος και το επακόλουθο τραύμα.

12.00 12.15 Τίτλος εισήγησης. Παιδική κακοποίηση και εμπλοκή στην παραβατικότητα: ο ρόλος του τραύματος.Έλλη Ανίτση. Ψυχολόγος, Διδάκτωρ Εγκληματολογίας, Επιστημονική συνεργάτιδα Εργαστηρίου Αστεακής Εγκληματολογίας (ΕΑΣΤΕ) Παντείου Πανεπιστημίου

12.15 – 12.30 Τίτλος Εισήγησης: Οι διαστάσεις και η έννοια της φροντίδας στο τραύμα. Ζαχαρής Θωμάς, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής – Τμήμα Δημόσιας και Κοινοτικής Υγείας -ΠΑΔΑ

12.30 -12.45 Τίτλος Εισήγησης: Ψυχική Ανθεκτικότητα και Ειδικές μαθησιακές Δυσκολίες

Τρύφων Νικολόπουλος:Ειδικός Παιδαγωγός-Φιλόλογος, Μέλοςδιαγνωστικών επιτροπών και Συμβουλευτικής υποστήριξης 1ου ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. Αχαΐας

Θεματική Ενότητα: Αναπηρία και τραυματικές εμπειρίες: Διαφορετικότητα & Περιθωριοποίηση

12.45 – 13.00 Τίτλος Εισήγησης:Το τραύμα στην ψυχαναλυτική διεργασία

Παναγιώτα (Μάγια) Κορκοκίου, ψυχολόγος- ψυχαναλυτική ψυχοθεραπεύτρια παιδιών και εφήβων, μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Ψυχαναλυτικής Ψυχοθεραπείας του Παιδιού και του Εφήβου, συνεργάτης του Γαληνού: Ινστιτούτου Ψυχικής Υγείας και Προσωπικής Ανάπτυξης.

13.00-13.15 Τίτλος Εισήγησης: «Η επίδραση του Σχολικού Εκφοβισμού (Bullying) στα παιδιά και στους εφήβους –Η συμβολή του coaching στην αντιμετώπιση του τραύματος από γονείς και εκπαιδευτικούς» Κλεονίκη Πανταζή: Φιλόλογος Academic Coach- Life Coach Εφήβων και Ενηλίκων με ΔΕΠΥ

13.15 – 13.30ΘΕΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ:Η Γνωστική Συμπεριφορική Προσέγγιση ως Μοχλός Προσωπικής και Επαγγελματικής Επιτυχίας.Δρ Ελένη ΤαυλάPhD Counselling Psychology

13.30 – 14.15 Τραπέζι Συζήτησης: Ανάλυση κεφαλαίου από το βιβλίο “Κάτω από το δέρμα” της Alessandra Lemma. Επιστημονική ομάδα ΚΟΧΛΙΑΣ Κυριακή Μερτζάνη, Νίκος Τριμανδήλης. Ιφιγένεια Πολίτη

14.15 – 15.00 ΒΙΩΜΑΤΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ: ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΥΠΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ

Δρ Ευστράτιος Παπάνης Μόνιμος Επίκουρος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αιγαίου

15.00 15.30 ΔΙΑΛΕΙΜΜΑ

Θεματική Ενότητα : Ο ρόλος της γυναίκας στην σύγχρονη κοινωνία
15.45 -16.15 Τίτλος: “Γυναίκα: Πυλώνας Εξέλιξης στην Σύγχρονη Κοινωνία”

Ευαγγελία Καφούρου: Επισκέπτρια Υγείας BSc – Εξειδικευμένη στην Εφηβική Ιατρική, Παγκόσμια Πρέσβειρα Νεολαίας, Μέλος της ομάδας για την Υγεία και την Ασφάλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Νέων

Ευαγγελία Μπακόλα: Επισκέπτρια Υγείας, Life & Health Coach, Αντιπρόεδρος ΠΣΕΥ ΝΠΔΔ

16.45 – 17.00Η ΚΡΥΦΗ ΠΛΗΓΗ ΤΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ: ΑΓΕΝΕΙΑ ΚΑΙ BULLYING.

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ, ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ.

Κάλφα Μαρία Ιατρός-Συστημική Υπαρξιακή Ψυχοθεραπεύτρια

17.00 – 17.15. Aντιξοότητες, Υγειονομικοί, και το Συναδελφικό Αδιέξοδο

Μελέτη περίπτωσης: Κυριακή Μερτζάνη Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας Ατομική – Ομαδική Ψυχοθεραπεία Κοχλίας.

Κυριακή 19 Μαΐου 2024

ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΕΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ

11.00 – 12.30 ΕΠΕΚΕΙΝΑ Στρογγυλή Τράπεζα και θεματική:

“Η φθορά του “υφάσματος” του τραυματικού: περί της Mεταψυχολογίας του Ψυχαναγκασμού της Επανάληψης”.

-Δημήτρης Γεωργιάδης (PhD)

Ο Οριακός Ασθενής μέσα από μια Ψυχοδυναμική Σκοπιά

-Κωνσταντίνος Κόντης Ψυχολόγος Μεταπτυχιακός φοιτητής φιλοσοφίας της επιστήμης

Τραύμα, Ψυχολογιοποίηση και Θυματοποίηση στην Ψυχολογική Κουλτούρα του Συναισθηματικού Καπιταλισμού

-Ελένη Μακρογιάννη Ψυχολόγος Ψυχοθεραπεύτρια Δραματοθεραπεύτρια ECP Holder-E.A.P. StoryPlay Attendance EFT – Emotionally Focused Therapy Couples

Μία θεραπευτική προσέγγιση για το τραύμα : Το έμμεσα κατευθυντικό μοντέλο παιγνιοθεραπείας του Milton Erikson.

–Σάββας Μπακιρτζόγλου Ψυχολόγος-Ψυχαναλυτής

Η φθορά του “υφάσματος” του τραυματικού: περί της Mεταψυχολογίας του Ψυχαναγκασμού της Επανάληψης

Πηνελόπη Ρουμπή Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

Λογοτεχνία – “Ο φύλακας της μνήμης”

-Γιάννης Σκοπετέας Αν. Καθηγητής Σκηνοθεσίας και Εικονοληψίας στον κινηματογράφο και στις ψηφιακές τέχνες, Πρόεδρος Τμήματος Ψηφιακών Τεχνών και Κινηματογράφου, ΕΚΠΑ.

Κινηματογραφοθεραπεία και ψυχαναγκασμός της επανάληψης

–Δρ. Θεώνη – Φανή Τριανταφύλλου Ψυχολόγος MSc Κλινικής Ψυχολογίας – PhD Γενικής Πειραματικής Ψυχολογίας, Τμήμα Ψυχολογίας Παν/μίου Κρήτης Ψυχιατρική Κλινική 414 Στρατιωτικού Νοσοκομείου

– Δρ. Καλλιόπη ΧατήραΨυχολόγος B.A. Ψυχολογίας, MSc Ψυχοπαθολογίας, MSc Γενετικής Ψυχολογίας, DEA Κλινικής Ψυχολογίας, PhD Κλινικής Ψυχολογίας, Univ. Louis Pasteur- Strasbourg I. π. Καθηγήτρια Κλινικής Ψυχολογίας, Τμήμα Ψυχολογίας, Πανεπιστημίου Κρήτης

Θεραπεία EMDR σε ασθενή με Παραληρητικές Ιδέες, Ιδέες Συσχέτισης και Ιδέες Αναφοράς, σε έδαφος Σχιζοσυναισθηματικής Διαταραχής : CaseStudy – Η Κατοπτρική Επανάληψη του τραύματος

Σημ: Οι περιλήψεις των εισηγήσεων ΕΠΕΚΕΙΝΑ ειναι αναρτημένες στην σελίδα (Περιλήψεις Εισηγήσεων)

11.30 – 14.30 Διαδικτυακό Συμπόσιο ΓΕΦΥΨΥ

11.30- 13.15Τραπέζι Συζήτησης Θέμα: Σχολικός εκφοβισμός. Ο ρόλος της σχολικής κοινότητας και της οικογένειας

Ευθυμία Λώλου, Παιδοψυχίατρος, Ψυχοθεραπεύτρια παιδιών κι εφήβων, Διευθύντρια τμήματος Παιδοψυχιατρικής κλινικής του Καραμανδάνειου Νοσοκομείου Πατρών

Τρύφων Νικολόπουλος, Ειδικός Παιδαγωγός-Φιλόλογος, Μέλος διαγνωστικών επιτροπών και Συμβουλευτικής υποστήριξης 1 ου ΚΕ.Δ.Α.Σ.Υ. Αχαΐας

Ελένη Ν. Χαρούλη,Συμβουλευτική Ψυχολόγος MSc,

Η ΔΕΠ-Υ στην σύγχρονη εκπαίδευση μέσα από την εμπειρία των μαθητών: Πεδίο πρώιμων τραυματικών εμπειριών ή ανάγκη για ανάπτυξη και εφαρμογή διαφοροποιημένων παιδαγωγικών προσεγγίσεων;

Ευστράτιος Παπάνης. Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου

Δεξιότητες Συμβουλευτικής και Ποιότητας στην Ειδική Αγωγή για Συνοδούς Παράλληλης Στήριξης και για Φροντιστές ατόμων με αναπηρία

Κυριακή Μερτζάνη Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας, Σχεσιακή Ψυχοθεραπεία.

Οταν οι οικογένειες δοκιμάζονται από την αναπηρία ενός μέλους της παράλληλα δοκιμάζονται και οι σχέσεις μεταξύ των συντρόφων , Στρατηγικές αντιμετώπισης και συμβουλευτική Γονέων.

13.15 – 14.15 ΤΡΑΠΕΖΙ ΣΥΖΗΤΗΣΗΣ ΜΕ ΘΕΜΑ:

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΣ (Η ΟΠΤΙΚΗ ΤΗΣ ΨΥΧΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ)

Κώστας Β. ΔημουλάςΦιλόλογος – Νομοπολιτικός – Θεολόγος, Ψυχολόγος (Φιλοσοφίας – Παιδαγωγικής – Ψυχολογίας / Ψυχολογίας, [Πειραματικής, Γνωστικής, Εξελικτικής, Σχολικής] και Κοινωνικής – Kλινικής Ψυχολογίας), MSc [Ψυχοανάλυσης και] Κοινωνικής – Κλινικής / Kλινικής Ψυχολογίας, Δρ (I.K.Y.) [Κλινικής Παιδονευροψυχολογίας και] Ψυχιατρικής Kλινικής Ψυχολογίας, Ερευνητής Βιοψυχοανάλυσης, Διαχειριστής Κοινωνικής Συνεταιριστικής Επιχείρησης Συλλογικής και Κοινωνικής Ωφέλειας «Οργανισμός Ψυχοβιοαναλυτικής Μόρφωσης «ἐκ τῶν ὑστέρων»»

Ευριπίδης Κ. Δημουλάς, Αναπληρωτής Διαχειριστής Κοινωνικής Συνεταιριστικής Επιχείρησης Συλλογικής και Κοινωνικής Ωφέλειας «Οργανισμός Ψυχοβιοαναλυτικής Μόρφωσης «ἐκ τῶν ὑστέρων»»

Έλλη Κ. Βέλλιου, Εικαστική εκπαιδευτικός, MSc «Τέχνη και Δημόσιος Χώρος», Κοσμήτωρ Κοινωνικής Συνεταιριστικής Επιχείρησης Συλλογικής και Κοινωνικής Ωφέλειας «Οργανισμός Ψυχοβιοαναλυτικής Μόρφωσης «ἐκ τῶν ὑστέρων»»

Θεοδώρα Ευ. Παπαδημητρίου, Kαθηγήτρια Γαλλικής Φιλολογίας και Γλώσσας, Γραμματέας Κοινωνικής Συνεταιριστικής Επιχείρησης Συλλογικής και Κοινωνικής Ωφέλειας «Οργανισμός Ψυχοβιοαναλυτικής Μόρφωσης «ἐκ τῶν ὑστέρων»»

Αγγελική Α. ΚουτσαβλάκηΦιλόλογος – Μουσικός, Επί των Δημοσίων Σχέσεων Κοινωνικής Συνεταιριστικής Επιχείρησης Συλλογικής και Κοινωνικής Ωφέλειας «Οργανισμός Ψυχοβιοαναλυτικής Μόρφωσης «ἐκ τῶν ὑστέρων»»

Περίληψη

Με σκοπό να δειχτεί αν τα αγόρια ή τα κορίτσια είναι πιο επιθετικά, σε ένα ευρύτερο πρόγραμμα θεωρητικής μελέτης, παρατηρήθηκε (έρευνα πεδίου) και καταγράφηκε η συμπεριφορά των παιδιών (αγόρια, κορίτσια, 12-18 ετών) του (πολυπληθούς) σχολικού συγκροτήματος 1ου Γυμνασίου / Λυκείου Λάρισας, στις ώρες διαλείμματος, για περίπου ένα χρόνο (2012-3).

Η (φυσική) παρατήρηση έγινε με την συγχρονική μέθοδο των επάλληλων ομάδων, δηλαδή με όλες τις τάξεις, την ίδια χρονιά (αυτήν της έρευνας), καθώς το δείγμα θα είχε αλλάξει, με το τέλος της χρονιάς και την αρχή της άλλης, αφού τα παιδιά της τελευταίας τάξης θα είχαν φύγει, από το σχολείο, στο οποίο θα ερχόταν μια νέα τάξη, ως η πρώτη του τάξη, η τελευταία του Δημοτικού Σχολείου.

Παρατηρήθηκε, ότι τα παιδιά των τάξεων συναθροίζονταν, σε υποομάδες της ίδιας τάξης και ηλικίας, όπως αναμενόταν, αν και χωρίς μόνιμη συγκρότηση, για όλη την ημέρα και το έτος, πράγμα, που βοήθησε, πολύ, στην ομαδοποίηση των παρατηρήσεων. Έγιναν συγκρίσεις, φύλων και ηλικιών. Τα παιδιά διακρίθηκαν, μέσα στην ομάδα τους, ανάλογα με τον βαθμό, που συγκέντρωσαν, σε ψυχολογική κλίμακα εκτίμησης συσχετισμού χρόνου εμφάνισης και είδους έκφανσης της επιθετικότητας, σε ένα ομαδοποιητικό πλαίσιο. Ευρέθηκε (ανάλυση παραγόντων), ότι τα αγόρια ήσαν επιθετικά, χωρίς αναστολές, αμέσως, ευθέως, τα δε κορίτσια με αναστολές, αργότερα, πλαγίως. Φαίνεται, έτσι, ότι η συμπεριφορά μας αρχίζει, πάντα, χρωμοσωμοφυλοορμονικά, ως ενάντια συμπεριφορά, που οι γυναίκες γρήγορα, αποκάμοντας, στην εκδήλωσή της, απωθούν, για όταν δοθεί η κατάλληλη ευκαιρία, εμφανίζοντας αγαπητική συμπεριφορά, που δεν είναι παρά επιφανειακή (συμβατική) αναστολή της επιθετικότητας, μέχρις αυτή εκβραστεί, αγριότερη, από πριν.

14.15 – 14.30 Συζήτηση – Ερωτήσεις

ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΚΟΧΛΙΑΣ

13.45 – 14.00 Ενδοοικογενειακή βία και τα μοτίβα συνεξάρτησης.

Η Συστημική Οικογενειακή Θεραπεία εξετάζει στο σύστημα. Τα μέλη του συστήματος παίζουν τον ρόλο τους, θύτης, θύμα, σωτήρας. Διαγενεακό τραύμα που περνάει από γενιά σε γενιά. Δύσκολο να φύγει από την κακοποιητική σχέση. Ο κακοποιητής είναι χειριστικός και υπόσχεται αλλαγή. Το θύμα έχει φόβο εγκατάλειψης, απόρριψης, δυσκολία στη θέσπιση ορίων και χαμηλή αυτοεκτίμηση.

Τατιάνα ΤουζλούκωφΣύμβουλος ψυχικής υγείας Εκπαιδευμένη στη Συστημική Oικογενειακή θεραπεία και τη θεραπεία τραύματος. Απόφοιτη Αμερικάνικου Κολεγίου Deree, Ba στην Ψυχολογία, Και MSc στη Συμβουλευτική. Μέλος της Ελληνικής και Ευρωπαϊκής Εταιρίας Συμβουλευτικής και ΕυρωπαΪκής Εταιρίας Οικογενειακής Θεραπείας EFTA

14.00 – 14.15 ΟΙ ΙΣΤΟΡΙΚΕΣ ΜΑΣ ΜΕΛΑΝΙΕΣ

ΜΑΝΘΟΣ ΜΥΡΙΟΥΝΗΣ Ψυχολόγος Ψυχοθεραπευτής

Το δέρμα σαν καμβάς που αποτυπώνει εκείνα που δεν μπορούν να ομολογηθούν. Την επουλωτική, ευεργετική επίδραση δηλαδή των τατουάζ και της δερματοστιξίας στο τραύμα και την ψυχική μας υγεία εν γένει

Ο όρος «θεραπεία με μελάνι» επινοήθηκε για κάποιο λόγο.

Οι άνθρωποι χρησιμοποιούν συχνά τα τατουάζ ως υπενθυμίσεις της δύναμής τους, της ανθεκτικότητάς τους και του γεγονότος ότι είναι ζωντανοί. Μπορεί να έχουν τραυματιστεί, κακοποιηθεί, πληγωθεί με τον ένα ή τον άλλο τρόπο.

Το να κάνουν τατουάζ ενός συγκεκριμένου συμβόλου ή φράσης μπορεί να είναι μια καθημερινή υπενθύμιση σε σας τους ίδιους ότι είστε ζωντανοί και ευημερείτε. Μια δήλωση που αφορά πολύ εσωτερικά σας κομμάτια και ταυτόχρονα σηματοδοτεί το γεγονός ότι παρόλο τον τραυματισμό σας ότι είστε ακόμα ζωντανοί και κάνετε ό,τι καλύτερο μπορείτε.

Με άλλα λόγια οτι η ιστορία σας συνεχίζεται. Τα τατουάζ μπορούν να λειτουργήσουν ως ένας τύπος παραθύρου στην ψυχή για να εκφράσουν εμπειρίες και συναισθήματα που διαφορετικά μπορεί να μην είναι γνωστά.

Οι ψυχολόγοι συμφωνούν ότι ένα τατουάζ μπορεί να λειτουργήσει θεραπευτικά, σαν μια εξωτερική αναπαράσταση ενός εσωτερικού τραύματος και να συμβάλει αφενός στην διαδικασία επεξεργασίας του αλλά κι αφετέρου να σαν έναν τίτλο τιμής για όλα όσα έγιναν κατορθωτά και σαν σημείο συναγερμού αν μελλοντικά κάτι παρόμοιο έρθει ξανά μπροστά σας. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που υποστηρίζουν ότι το τατουάζ λειτουργεί και σαν ένα μέσο αποκατάστασης των ψυχολογικών κραδασμών για εκείνους που αγωνίζονται και προσπαθούν να πάρουν ξανά την ζωή στα χέρια τους.

Με το τατουάζ κι ότι αυτό εκπροσωπεί για κείνους, κι οτι περιεχόμενο του έχουν ”αναθέσει” τους δίνεται η δυνατότητα να βγαίνουν εκτός του εαυτού και σαν ξένοι να το παρατηρούνε σαν έργο τέχνης, επεξεργαζόμενοι το ταυτόχρονα το τραύμα, κι ότι αυτό ”εκπροσωπεί” πιο ψύχραιμα και ”αποστασιοποιημένα” αποκτώντας έτσι μεγαλύτερη διαπραγματευτική αξία. Μετρώντας παράλληλα και την δική μας πρόοδο κι εξέλιξη σχετικά

Με ένα τατουάζ το άτομο επαναλαμβανόμενα ανακαλεί τις τραυματικές του εμπειρίες, το ίδιο το τατουάζ λειτουργεί σαν ερέθισμα να καταφέρει σταδιακά να διαπραγματευτεί στο ”εδώ και τώρα” την ρεαλιστική διάσταση του τραύματος. Μπορεί έτσι να υπάρξει και στο ”εκεί και τότε” και στο ”εδώ και τώρα” με το τατουάζ σαν μια γέφυρα και σαν παρονομαστής των συμπεριφορών της επιβίωσής μας. Μια διαδικασία που σε κάθε περίπτωση δρα βοηθητικά ως προς την οικειοποίηση των ψυχικών και σωματικών μας τραυμάτων.

Μέσα από την μεταμορφωτική δύναμη της τέχνης μπορούν τα τραύματα να ιδωθούν όχι σαν πληγές αποκλειστικά αλλά και σαν προσωπικά μας παράσημα θάρρους.

Σαφώς και λειτουργούν ως κίνηση αυτοφροντίδας, σαν μια προσωπική αφήγηση ενδυνάμωσης και αυτοέκφρασης.
14.30 Ολοκλήρωση του Συνεδρίου Συζήτηση και Αποχαιρετισμός

2ο Διεθνές Διεπιστημονικό Υβριδικό Συνέδριο Ψυχικής Υγείας

Καλώς ήρθατε στο Συνέδριο

«Το Νήμα της Φροντίδας: Η Αχρονικότητα της Ψυχικής Υγείας και Αναπηρίας»

Με μεγάλη χαρά σας προσκαλούμε σε ένα μοναδικό διήμερο υβριδικό συνέδριο, αφιερωμένο στην ψυχική υγεία και την αχρονική διάστασή της. Το συνέδριό μας, «Το Νήμα της Φροντίδας: Η Αχρονικότητα της Ψυχικής Υγείας και Αναπηρίας» φιλοδοξεί να φωτίσει πώς η ψυχική υγεία και αναπηρία έχουν γίνει αντιληπτές, βιωθεί και αντιμετωπιστεί από την αρχαιότητα έως τις μέρες μας, σε διαφορετικούς πολιτισμούς και κοινωνίες εως σήμερα.

Σε μια εποχή που η συζήτηση για την ψυχική υγεία είναι πιο επιτακτική από ποτέ, το συνέδριο μας επιδιώκει να αναδείξει τη συνέχεια και την εξέλιξη των προσεγγίσεων, συμβάλλοντας στην αποδόμηση του στίγματος την ενίσχυση της ενσυναίσθησης και της κατανόησης.

Η ψυχολογική διάσταση του τραύματος, είτε ως οξύ και αιφνίδιο γεγονός είτε ως χρόνια, πολυπαραγοντική εμπειρία, αγγίζει βαθιά τις εσωτερικές διεργασίες του ανθρώπου. Το τραύμα απειλεί τη ζωή, την ακεραιότητα και τις βασικές ψυχικές λειτουργίες που είναι απαραίτητες για την οικοδόμηση ενός στοιχειώδους βιώσιμου βίου. Κι όμως, η επίδρασή του δεν εκδηλώνεται μόνο στο παρόν – ενυπάρχει σε έναν αχρονικό χώρο, λειτουργεί πέρα από τη γραμμικότητα του χρόνου, επιστρέφει, παραμένει, μεταμορφώνεται.

Σε αυτό το πλαίσιο, το συνέδριο «Το Νήμα της Φροντίδας – Η Αχρονικότητα της Ψυχικής Υγείας και της Αναπηρίας» επιχειρεί να ανοίξει έναν διεπιστημονικό, ανθρώπινο και πολιτικό διάλογο γύρω από τις σιωπηλές εγγραφές του τραύματος, τις επαναλήψεις που στοιχειώνουν τις ζωές των ανθρώπων, αλλά και τις δυνατότητες αποκατάστασης, φροντίδας και νοηματοδότησης μέσα στον χρόνο – και πέρα από αυτόν.

Το σώμα γίνεται ο τόπος όπου το ψυχικό τραύμα αποτυπώνεται με υλικούς όρους. Το δέρμα – το μεγαλύτερο όργανο του ανθρώπινου σώματος – αποτελεί το πρώτο σημείο επαφής με τον Άλλο. Ένα όριο, αλλά και ένας καμβάς. Εκεί όπου εγγράφονται όσα δεν ειπώθηκαν. Η αφή, η σιωπή, η μνήμη, η απουσία φροντίδας και η αναμονή της, όλα χαράσσονται στην επιφάνεια που μαρτυρεί χωρίς να φωνάζει.

Η αναπηρία και η ψυχική υγεία δεν ορίζονται μόνο από βιολογικούς δείκτες, αλλά και από τον τρόπο που βιώνονται, κατοικούνται και γίνονται αντικείμενο κοινωνικού λόγου – ή σιωπής. Ειδικά όταν το βίωμα αποκλίνει από το λεγόμενο «κοινωνικό ρολόι», όταν δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις του χρόνου της παραγωγικότητας, της κανονικότητας, της προόδου.

Στόχος του συνεδρίου είναι:

Να αναδείξει, μέσα από επιστημονικές εισηγήσεις, βιωματικά εργαστήρια και καλλιτεχνικές παρεμβάσεις, τη βαθιά χρονική ιδιαιτερότητα της εμπειρίας του ψυχικού τραύματος και της αναπηρίας — μια εμπειρία που συχνά βιώνεται έξω από τα όρια του «κοινωνικού χώρου-χρόνου», της παραγωγικότητας και της θεραπευτικής γραμμικότητας.

Το συνέδριο προσκαλεί επιστήμονες, θεραπευτές, επαγγελματίες φροντίδας, άτομα με εμπειρία ζωής, καλλιτέχνες και φορείς να συνυφάνουν ένα νήμα κοινής αναζήτησης. Να σταθούν στην αχρονικότητα του πόνου και της φροντίδας, όχι ως αδιέξοδο, αλλά ως τόπο συνάντησης, μεταμόρφωσης και συλλογικής ελπίδας.

Ελάτε να εξερευνήσουμε μαζί το “νήμα” της φροντίδας που διατρέχει την ανθρώπινη ιστορία, συνδέοντας μας με τις εμπειρίες χιλιάδων ανθρώπων.

Τι θα Συζητήσουμε;

Το πρόγραμμα του συνεδρίου περιλαμβάνει μια σειρά από ενδιαφέρουσες θεματικές ενότητες:

Κεντρικός Άξονας:

Πώς το τραύμα, η ψυχική υγεία και η αναπηρία λειτουργούν έξω από τη γραμμική χρονικότητα – σε ατομικό, οικογενειακό και κοινωνικό επίπεδο.

Διαστάσεις που θα αναπτυχθούν:

Διαγενεακό τραύμα και αχρονικότητα της μνήμης
Αναπηρία ως εμπειρία ζωής και όχι μόνο ως ιατρικό γεγονός
Τέχνη, σώμα και ψυχοκοινωνική αναπαράσταση του χρόνου
Θεραπευτικός χρόνος και σπειροειδής πορεία αποκατάστασης
Πολιτικές φροντίδας: Από την Αορατότητα στην πράξη

Ιστορικές Διαδρομές

Πώς αντιμετωπιζόταν η ψυχική υγεία σε διαφορετικές εποχές – από την αρχαία Ελλάδα μέχρι τη σύγχρονη ψυχιατρική, ψυχολογία και κοινωνιολογία.

Τέχνη & Ψυχική Υγεία

Η απεικόνιση της ψυχικής υγείας στη λογοτεχνία, τη ζωγραφική την μουσική και τον κινηματογράφο, ως καθρέφτης της κοινωνίας.

Κοινωνία & Στίγμα

Η εξέλιξη των κοινωνικών αντιλήψεων, από τον αποκλεισμό στην κοινοτική φροντίδα, και ο διαρκής αγώνας ενάντια στο στίγμα.

Αναπηρία

Η εμπειρία της αναπηρίας ως κοινωνική κατασκευή? Τα δικαιώματα και η αυτονομία των ατόμων που τη βιώνουν.

Βιωμένες Εμπειρίες

Προσωπικές αφηγήσεις που θα μας εμπνεύσουν και θα μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε σε βάθος τις προκλήσεις και την ανθεκτικότητα.

Ο Ρόλος των Φροντιστών

Η διαχρονική προσφορά και οι ανάγκες των ανθρώπων που φροντίζουν αγαπημένα τους πρόσωπα με αναπηρία ή Μη.

Σε Ποιους Απευθύνεται;

Το συνέδριο απευθύνεται σε:

Επαγγελματίες ψυχικής υγείας (ψυχιάτρους, ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς κ.ά.)
Φοιτητές και ερευνητές συναφών επιστημονικών πεδίων.
Ιστορικούς, κοινωνιολόγους, ανθρωπολόγους και καλλιτέχνες.
Άτομα με βιωμένη εμπειρία ψυχικής ασθένειας και αναπηρίας.
Φροντιστές και μέλη οικογενειών.
Το ευρύ κοινό που ενδιαφέρεται για την ψυχική υγεία και την ιστορική της διάσταση.

Πληροφορίες Διεξαγωγής

Ημερομηνίες: Παρασκευή 10 Οκτωβρίου & Σάββατο 11 Οκτωβρίου, 2025
Τόπος: Σχολή Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής Λ. Αλεξάνδρας 196, Αθήνα Συνεδριακό Κέντρο Γιάννης Κυριόπουλος Αθήνα. Δια-ζώσης & διαδικτυακά για όλη την Ελλάδα – εκτός Ελλάδας
Ώρες Διεξαγωγής: Παρασκευή 11.00-17.00 και Σάββατο 10.00-14.00 και 17.00 – 20.00 ΜΟΝΟ διαδικτυακά

Πρόγραμμα & Εγγραφές

Το αναλυτικό πρόγραμμα του συνεδρίου με τους ομιλητές και τις περιλήψεις των εισηγήσεων θα ανακοινωθεί σύντομα.

Για την παρακολούθηση του συνεδρίου είναι απαραίτητη η προεγγραφή μέσω της ηλεκτρονικής μας πλατφόρμας.

Φόρμα δήλωσης συμμετοχής

https://forms.gle/mHpU986kdMmudpZV6

3ο Διεθνές Υβριδικό Συνέδριο

Αθήνα 9-10-11 Οκτωβρίου

Από το Μένος του Αχιλλέα στην Τραγωδία του Οιδίποδα εως τις Σύγχρονες Κασσάνδρες: Από την Κυριαρχία στην Επιθυμία

Αναζητώντας τον Πατέρα στην Κοινωνία της Κρίσης

Στο μεταίχμιο μιας εποχής κατα την οποία η πατριαρχική εξουσία φθίνει, η βία παύει να είναι λόγος και γίνεται πράξη. Το συνέδριο διερευνά πώς η πτώση του Συμβολικού Πατέρα δεν οδήγησε στην απελευθέρωση, αλλά στην ανάδυση ενός αρχέγονου μένους. Την ίδια στιγμή, η Κασσάνδρα —ως σύμβολο της γυναικείας διαίσθησης και της έμφυλης αλήθειας—παραμένει εγκλωβισμένη σε μια σιωπή που επιβάλλεται από τη νέα, απρόσωπη βία.

Πρόσκληση Συμμετοχής στο 3ο Διεθνές Υβριδικό Συνέδριο

Από το Μένος του Αχιλλέα στην Τραγωδία του Οιδίποδα εως τις Σύγχρονες Κασσάνδρες»:

«Από την Κυριαρχία στην Επιθυμία»

Συν-διοργάνωση:

Η Ειδική Ακαδημαϊκή Μονάδα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Αγωγής και Επικοινωνίας του Π.Α.Δ.Α.

Το Ψυχοθεραπευτικό Κέντρο «Κοχλίας» και η ΓΕΦΥΨΥ “Γέφυρες για την Ψυχική Υγεία”

Με ιδιαίτερη χαρά σας προσκαλούμε να συμμετάσχετε ως ακροατές ή ομιλητές και εκπρόσωποι της κλινικής κοινότητας στο 3ο διεθνές Υβριδικό Συνέδριο Ψυχανάλυσης & Κοινωνικών Επιστημών.

Υβριδική διεξαγωγή: Δια-ζώσης & Live Streaming

Θα ήταν τιμή μας να εντάξουμε την κλινική σας οπτική στο πρόγραμμα του συνεδρίου, συμβάλλοντας στη σύνθεση μιας νέας κοινωνικής και ψυχικής σύμβασης.

Δείτε τις εισηγήσεις και διαβάστε τις περιλήψεις εδώ:

Περιλήψεις Εισηγήσεων | 3ο Διεθνές Υβριδικό Συνέδριο KOCHLIAS

Programa completo en español – PDF Informacion_Oficial_y_Programa_del_Congreso_2026

Full Programme in English – PDF Official_Conference_Information_and_Programme_2026

Δήλωση Συμμετοχής Παρακολούθησης: https://forms.gle/y1JdY3h7iYZ6NbMp8

Με εκτίμηση
Πρόεδροι Επιστημονικής Επιτροπής:

Δρ. Ευστράτιος Παπάνης, Μόνιμος Επίκουρος Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αιγαίου, Επιστημονικά υπεύθυνος Προγραμμάτων Ψυχικής Υγείας Παν. Αιγαίου

Κυριακή Μερτζάνη, Σχεσιακή Σύμβουλος-Ψυχοθεραπεύτρια, MSc Ιδρύτρια του Ψυχοθεραπευτικού Συμβουλευτικού & Επιμορφωτικού Κέντρου Κοχλίας .
Επόπτρια Επιμορφωτικού Προγράμματος μη Τυπικής Εκπαίδευσης.
Πρόεδρος της ΓΕΦΥΨΥ
Τηλ. επικοινωνίας: 6981058069

atoma-vionoun-trauma-paidiki-ilikia-mporei-mellon-ginoun-thimomenoi-enilikes

Το Ενδιάμεσο Μεταξύ Φθόνου και Ζήλιας

Η ψυχική λειτουργία της έλλειψης και ο τρόπος που συναντάμε τον άλλον

Ο άνθρωπος είναι βαθιά σχεσιακό ον. Μαθαίνει τον εαυτό του μέσα από το βλέμμα του άλλου — μέσα από τη σύγκριση, τη μίμηση, τη διαφορά. Η σκέψη δεν αναπτύσσεται στο κενό· χρειάζεται ένα απέναντι πρόσωπο για να αποκτήσει σχήμα. Έτσι, για να κατανοήσουμε τους άλλους, χρησιμοποιούμε τον εαυτό μας ως μέτρο. Και κάπου ανάμεσα στη σύγκριση και στην αναζήτηση ταύτισης, αναδύεται ο φθόνος — εκείνο το λεπτό, αμήχανο συναίσθημα που φανερώνει πόσο βαθιά ποθούμε αυτό που λείπει. Στη σύγχρονη εποχή, η σύγκριση έχει γίνει σχεδόν τρόπος ύπαρξης. Οι ψηφιακές πλατφόρμες έχουν μετατρέψει την καθημερινότητα σε αλληλουχία εικόνων: στιγμιότυπα ευτυχίας, επιτυχίας, πληρότητας. Ο καθένας προβάλλει την πιο φωτεινή εκδοχή του εαυτού του, κι εμείς κοιτάζοντας τους άλλους, αναμετριόμαστε με το δικό μας «παρασκήνιο». Μέσα σε αυτή τη συνεχή έκθεση, η φθονική σκιά εντείνεται — όχι επειδή γινόμαστε χειρότεροι, αλλά γιατί ξεχνάμε τη φυσιολογικότητα της ματαίωσης.

Η ζωή, όμως, είναι φτιαγμένη και από έλλειψη, απογοήτευση, καθυστέρηση· κι όταν η κοινωνική εικόνα αποκρύπτει αυτά τα κομμάτια, η σύγκριση γίνεται επώδυνη. Ο φθόνος ανθίζει στο σημείο όπου το βλέμμα χάνει τη σχέση του με την αλήθεια και εγκλωβίζεται στο «φαίνεσθαι». Δεν είναι απλώς συναίσθημα, αλλά μηχανισμός ψυχικής επιβίωσης, μια προσπάθεια να αντέξουμε την αίσθηση ότι κάτι μας λείπει. Από εδώ ξεκινά η ψυχαναλυτική του σημασία. Γιατί ο φθόνος δεν είναι απλώς κοινωνικό παράγωγο της εποχής μας· είναι πρωτογενής επιθυμία που στρέφεται εναντίον του ίδιου του καλού αντικειμένου, όπως έδειξαν η Melanie Klein και ο Otto Kernberg. Είναι το σημείο όπου η ανάγκη για σχέση συναντά την οδύνη της διαφοράς. Και είναι εκεί, σε αυτή τη λεπτή μεθόριο ανάμεσα στη λαχτάρα και στη σύγκριση, που αρχίζει το ερώτημα: Πώς ο φθόνος γίνεται καταστροφικός και πότε μπορεί να μεταμορφωθεί σε σχέση;

Ο φθόνος και η ζήλια αποτελούν δύο από τα πιο αμφίσημα και βαθιά ανθρώπινα συναισθήματα. Μέσα από τη ματιά της ψυχαναλυτικής θεωρίας, το άρθρο διερευνά πώς ο φθόνος, ως καταστροφική απάντηση στην έλλειψη, και η ζήλια, ως αγωνία για τη διατήρηση της σχέσης, καθορίζουν τον τρόπο που σχετιζόμαστε με τους άλλους. Στο ενδιάμεσο αυτών των δύο συναισθημάτων αποκαλύπτεται ένας μεταβατικός ψυχικός χώρος ,το σημείο όπου η επιθετικότητα μετατρέπεται σε επιθυμία, και η έλλειψη γίνεται δυνατότητα για αγάπη.

Κυριακή Μερτζάνη: Αλληλεπιδραστική Σχεσιακή Ψυχοθεραπεία Σύμβουλος Ανθρωπίνων Σχέσεων. Διευθύντρια του Ψυχοθεραπευτικού & Εκπαιδευτικού Κέντρου Κοχλίας

Ο φθόνος ως καταστροφική επιθυμία

Ο φθόνος και η ζήλια είναι δύο συναισθήματα που συχνά συγχέονται στην καθημερινή γλώσσα, αλλά ψυχαναλυτικά διαφέρουν ριζικά. Και τα δύο συνδέονται με την επιθυμία και τη σχέση, ωστόσο κινούνται σε διαφορετικές ψυχικές τροχιές, ο φθόνος γεννιέται μέσα από το βίωμα της έλλειψης και εκφράζει την οδύνη της ανεπάρκειας· η ζήλια εμφανίζεται όταν το υποκείμενο έχει ήδη βιώσει τη σχέση και αγωνιά μήπως τη χάσει.

Ο Otto Kernberg περιγράφει τον φθόνο ως ένα επιθετικό συναίσθημα που στρέφεται προς εκείνον που κατέχει κάτι επιθυμητό. Δεν είναι απλώς επιθυμία να αποκτήσει κανείς αυτό που του λείπει, αλλά θυμός για το ότι ο άλλος το έχει. Ο φθόνος φέρει μέσα του ένα στοιχείο καταστροφής, θέλει να μειώσει ή να ακυρώσει την αξία του αντικειμένου για να μην πονά μπροστά στην απώλεια. Στη βάση του φθόνου βρίσκεται, κατά τον Kernberg, η έλλειψη πρώιμων στοργικών εμπειριών. Όταν το παιδί δεν έχει βιώσει επαρκώς αγαπητικά, σταθερά πρόσωπα, δεν εσωτερικεύει την καλή σχέση. Το «μέσα» του παραμένει κενό, ο άλλος δεν είναι αντικείμενο σύνδεσης αλλά καθρέφτης της στέρησης. Έτσι, η ευτυχία ή η πληρότητα του άλλου βιώνεται ως επίθεση, ως απόδειξη της ίδιας του της ατέλειας.

Η Melanie Klein περιέγραψε τον φθόνο ως την πρωταρχική επίθεση προς το «καλό στήθος» της μητέρας — τη φαντασιακή καταστροφή της πηγής του καλού, γιατί η ίδια δεν μπορεί να το έχει για πάντα. Αυτή η πρώιμη εμπειρία της καταστροφικής επιθυμίας αποτελεί το θεμέλιο κάθε αργότερης μορφής φθόνου: η δυσκολία να αντέξει κανείς ότι κάτι καλό υπάρχει εκτός του εαυτού. Στην ενήλικη ζωή, ο φθόνος μπορεί να εκδηλωθεί μέσα από συγκρίσεις, υποτίμηση ή απαξίωση του άλλου. Στις σχέσεις, κάνει τον άνθρωπο να μην αντέχει τον θαυμασμό: το αντικείμενο που αγαπιέται ταυτόχρονα μισείται, γιατί ενσαρκώνει ό,τι ο φθονών δεν έχει. Ο Kernberg μιλά γι’ αυτό ως κεντρική δυσκολία στη ναρκισσιστική δομή: η αγάπη αντικαθίσταται από τον θαυμασμό και η στοργή γίνεται ναρκισσιστική επένδυση.

Η ζήλια ως κίνηση σχέσης

Η ζήλια, αντίθετα, προϋποθέτει την ύπαρξη του άλλου ως αντικειμένου αγάπης. Δεν επιδιώκει την καταστροφή αλλά τη διατήρηση της σχέσης. Ο ζηλόφθονος νιώθει απειλή ότι θα χάσει το αντικείμενο που αγαπά· το συναίσθημα αυτό εμπεριέχει άγχος, πόνο, αλλά και τη βαθιά επιθυμία για σύνδεση. Ενώ ο φθόνος είναι αντικειμενοκτόνος, η ζήλια είναι σχεσιογόνος· δηλώνει ότι το υποκείμενο μπορεί να αγαπήσει και να φοβηθεί την απώλεια. Στο θεραπευτικό πλαίσιο, αυτό το πέρασμα από τον φθόνο στη ζήλια είναι πυρήνας της μεταβίβασης.

Ο θεραπευόμενος που φθονεί την πληρότητα ή τη σταθερότητα του θεραπευτή, μπορεί, μέσα από τη σταθερότητα της σχέσης, να βιώσει τη ζήλια ως επιθυμία συμμετοχής. «Θέλω να έχω κι εγώ αυτό που έχεις – την ικανότητα να σχετίζομαι, να αντέχω, να εμπιστεύομαι».
Εκεί, η καταστροφική διάθεση μεταμορφώνεται σε πόθο για ανάπτυξη. Ο φθόνος βρίσκει σχήμα μέσα στη σχέση, αντί να λειτουργεί εναντίον της.

Το ενδιάμεσο: από την καταστροφή στη σχέση

Ανάμεσα στον φθόνο και τη ζήλια υπάρχει ένας ψυχικός μεταβατικός χώρος – το ενδιάμεσο. Πρόκειται για εκείνο το σημείο όπου το υποκείμενο αρχίζει να αντέχει την ύπαρξη του άλλου χωρίς να την καταστρέφει, να βλέπει την έλλειψη όχι ως απειλή, αλλά ως δυνατότητα επιθυμίας. Είναι το πεδίο όπου ο φθόνος μετασχηματίζεται: από τυφλή οργή σε αναγνώριση της διαφοράς, από καταστροφή σε δεσμό. Στη γλώσσα του Winnicott, είναι ο μεταβατικός χώρος της ψυχής όπου μπορεί να υπάρξει παιχνίδι, δημιουργία και επαφή.

Ας το διερευνήσουμε πιο ψυχαναλυτικά και αλληλεπιδραστικά σχεσιακά: «Η Σπειροειδής Σχέση Φθόνου και Ζήλιας – Από τη Διαφορά στην Καταστροφή και Πίσω στη Σχέση».

Ο φθόνος προϋπάρχει της ζήλιας εξελικτικά, και κάθε μορφή ζήλιας εμπεριέχει σε κάποιο βαθμό φθονικά στοιχεία. Όμως, ανάλογα με το πώς μεταβολίζεται ο φθόνος, οι μορφές ζήλιας μπορούν να εξελιχθούν είτε σε αναπτυξιακές είτε σε παθολογικές οργανώσεις της σχέσης. Οι τρεις μορφές ζήλιας χτίζονται η μία πάνω στην άλλη σαν διαδοχικά στρώματα γύρω από τον ίδιο πυρήνα, τον φθόνο.
Ο φθόνος όπως προαναφέρθηκα, είναι η πρωτογενής, αδιαμεσολάβητη αντίδραση στην έλλειψη. Αν δεν μπορέσει να μεταβολιστεί, οργανώνει τον τρόπο που θα βιωθεί κάθε επόμενη μορφή ζήλιας:

Ο φθόνος, όπως περιγράφει η Melanie Klein, είναι προ-οιδιπόδειος· εμφανίζεται πολύ πριν το παιδί συνειδητοποιήσει τριαδικές σχέσεις.
Είναι ένα πρωτογενές συναίσθημα απέναντι στην καλοσύνη του αντικειμένου «θέλω να το καταστρέψω γιατί έχει κάτι που εγώ δεν έχω».
Αν το πρώιμο περιβάλλον μπορέσει να «αντέξει» αυτόν τον φθόνο (μέσα από τη σταθερότητα και τη στοργή), τότε ο φθόνος μεταβολίζεται σε θαυμασμό, το παιδί αρχίζει να επιθυμεί, όχι να καταστρέφει.
Αν όμως το περιβάλλον είναι ασταθές, ψυχρό ή ναρκισσιστικά αδιάφορο, ο φθόνος δεν εξουδετερώνεται αλλά παγιώνεται ως άμυνα κατά της εξάρτησης.

Από τον φθόνο στην πρωτογενή ζήλια

Η πρωτογενής (νηπιακή) ζήλια είναι η πρώτη μορφή όπου ο φθόνος μετασχηματίζεται σε αγωνία για σχέση.
Το παιδί δεν θέλει πια να καταστρέψει το αντικείμενο, αλλά να το διατηρήσει αποκλειστικά.
Εδώ, ο φθόνος λειτουργεί ως υπόβαθρο κινητοποίησης: «αν χάσω αυτό που αγαπώ, θα χάσω και την πηγή της αγάπης».
Αν το περιβάλλον μπορέσει να συγκρατήσει αυτή την αγωνία, ο φθόνος εσωτερικεύεται ως δύναμη ανάπτυξης·
αν όχι, ο φόβος απώλειας και η φθονική οργή συντήκονται, δημιουργώντας πρώιμες μορφές παρανοϊκής ζήλιας.

Ανταγωνιστική ζήλια: Η κοινωνικοποιημένη μορφή του φθόνου

Στην ανταγωνιστική (ή συγκριτική) ζήλια, ο φθόνος μετουσιώνεται σε ανταγωνισμό.
Το υποκείμενο δεν καταστρέφει το αντικείμενο αλλά προσπαθεί να το ξεπεράσει.
Εδώ βλέπουμε τη «λειτουργική» όψη του φθόνου: γίνεται κίνητρο εξέλιξης, επιθυμία αυτοβελτίωσης, αναζήτηση αξίας.
Ωστόσο, όταν η αυτοεκτίμηση είναι εύθραυστη, ο φθόνος επανέρχεται ως τοξικό υπόστρωμα, το υποκείμενο δεν θέλει να πετύχει, αλλά ο άλλος να αποτύχει.
Έτσι, η ανταγωνιστική ζήλια μπορεί να είναι είτε ώριμη (κινητοποιητική) είτε να διολισθήσει στην καταστροφική φθονικότητα.

Παθολογική ζήλια: Η ένωση φθόνου και απώλειας της πραγματικότητας

Στην παρανοειδή ή παθολογική ζήλια, ο φθόνος ενώνεται με τον φόβο εγκατάλειψης και τη διαταραχή των ορίων του Εγώ.
Το άτομο δεν αντέχει τη διαφορά, δεν αντέχει να μη γνωρίζει, να μην κατέχει, να μην ελέγχει.
Ο φθόνος ενεργοποιεί μηχανισμούς προβολής: το υποκείμενο αποδίδει στον άλλον τις δικές του ασυνείδητες επιθυμίες ή εχθρικές φαντασιώσεις.
Έτσι δημιουργείται ένας κλειστός κύκλος: η ζήλια «αποδεικνύει» την απιστία του άλλου, που στην πραγματικότητα είναι αντανάκλαση της φθονικής του φαντασίωσης — η αδυναμία να αντέξει ότι ο άλλος μπορεί να απολαμβάνει κάτι χωρίς αυτόν.

Συνολική ψυχική αλληλουχία

Μπορούμε να φανταστούμε τον φθόνο και τις μορφές ζήλιας σαν σπειροειδή εξέλιξη:

ΕΠΙΠΕΔΟ	ΚΥΡΙΑΡΧΟ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑ	ΨΥΧΙΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ	ΚΙΝΔΥΝΟΣ
Φθόνος	Καταστροφή του καλού αντικειμένου	Ανυπόφορη έλλειψη	Αρνητικοποίηση, αποσύνδεση
Πρωτογενής ζήλια	Φόβος απώλειας αντικειμένου	Διατήρηση δεσμού	Εξαρτητικότητα, παλινδρόμηση
Ανταγωνιστική ζήλια	Σύγκριση & αυτοβελτίωση	Ανάπτυξη, διαφοροποίηση	Επαναφθονικότητα, ματαίωση
Παθολογική ζήλια	Προβολή & έλεγχος	Διαστρέβλωση σχέσης	Παρανοϊκή διάσπαση, βία

Ο παθολογικός κύκλος της ζήλιας, λοιπόν, οικοδομείται πάνω στον μη μεταβολισμένο φθόνο.
Όταν το πρώιμο αντικείμενο δεν άντεξε την επιθετικότητα του βρέφους, ο φθόνος μένει αχώνευτος και επανεμφανίζεται στις ενήλικες σχέσεις σαν δυσανεξία προς τη χαρά του άλλου. Κάθε μορφή ζήλιας δείχνει πόσο «αντέχει» το υποκείμενο να έχει σχέση χωρίς να καταστρέψει τον άλλον. Όταν αυτή η αντοχή υπάρχει, ο φθόνος μετατρέπεται σε επιθυμία, όταν λείπει, η ζήλια γίνεται το προσωπείο του ίδιου φθόνου που δεν μπόρεσε ποτέ να αγαπήσει το αντικείμενο που θαύμασε.

Η θεραπεία, από την πλευρά της, μπορεί να λειτουργήσει ως χώρος σπειροειδούς επανόρθωσης, μέσα από την εμπειρία ενός σταθερού, μη καταρρέοντος αντικειμένου, ο φθόνος αρχίζει να γίνεται αναγνωρίσιμος, και η ζήλια να μετατρέπεται από κατηγορία σε επιθυμία για σύνδεση.

Σκέψεις μου

Η ευγνωμοσύνη, όπως επισημαίνει ο Kernberg, είναι το φυσικό αντίβαρο του φθόνου. Μόνο όταν το υποκείμενο μπορεί να δεχθεί ότι λαμβάνει κάτι χωρίς να μειώνεται, ο φθόνος υποχωρεί. Η ευγνωμοσύνη δεν εξαλείφει τον φθόνο, αλλά τον μεταβολίζει σε αναγνώριση. Είναι η στιγμή που ο άλλος δεν προκαλεί πια οδύνη, αλλά αίσθηση πληρότητας μέσα στη διαφορά. Αν ο φθόνος και η ζήλια είναι δύο όψεις της ίδιας ανάγκης, δλδ, της ανάγκης να ανήκουμε. “Ο πρώτος γεννιέται όταν η έλλειψη βιώνεται ως απειλή, η δεύτερη όταν η έλλειψη βιώνεται ως πρόσκληση για σχέση”. Τότε η αναζήτηση μας εστιάζεται στο ενδιάμεσο αυτών των δύο, το πως μπορούμε να δημιουργήσουμε ένα ψυχικό περιβάλλον που γεννιέται η δυνατότητα για αγάπη, η ικανότητα να βλέπουμε τον άλλον όχι ως καθρέφτη της ατέλειάς μας, αλλά ως μαρτυρία της ανθρώπινης πληρότητας που μπορεί να υπάρξει μαζί.

Ίσως εκεί, στο ευαίσθητο όριο ανάμεσα στο «θέλω να το καταστρέψω» και στο «θέλω να το αγγίξω», βρίσκεται η αρχή κάθε ανθρώπινης επαφής. Το σημείο όπου η επιθυμία παύει να είναι συγκριτική και γίνεται σχεσιακή. Όπου ο άλλος δεν είναι πια απειλή για ό,τι μας λείπει, αλλά γέφυρα προς αυτό που μπορούμε να γίνουμε.

Ενδεικτική βιβλιογραφία

Kernberg, O. (1992). Aggression in Personality Disorders and Perversions. Yale University Press.
Klein, M. (1957). Envy and Gratitude and Other Works 1946–1963. London: Hogarth Press.
Winnicott, D. W. (1971). Playing and Reality. London: Tavistock.
Bion, W. R. (1962). Learning from Experience. London: Heinemann.

Κυριακή Μερτζάνη
Σχεσιακή Ψυχοθεραπεύτρια – Σύμβουλος Ανθρωπίνων Σχέσεων
Επιστημονική Υπεύθυνη των Προγραμμάτων Πρόληψης Εκπαίδευσης και Αντιμετώπισης Κρίσεων.
Διευθύντρια του Ψυχοθεραπευτικού Εκπαιδευτικού Κέντρου Συμπληρωματικής Επιμόρφωσης ΚΟΧΛΙΑΣ
Πρόεδρος της ΓΕΦΥΨΥ.

ΚΟΧΛΙΑΣ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Με αφορμή τις πρόσφατες αποφάσεις της Δικαιοσύνης.

Ως επαγγελματίες που εργαζόμαστε επί σειρά ετών στον χώρο της ψυχικής υγείας, της παιδικής προστασίας και της κοινωνικής φροντίδας, οφείλουμε να τοποθετηθούμε δημόσια με ευθύνη και θεσμική ακρίβεια.

Τα πρόσφατα γεγονότα που αφορούν σοβαρές πράξεις βίας από ανήλικα άτομα, και οι δικαστικές αποφάσεις που ακολούθησαν, έχουν προκαλέσει έντονη κοινωνική αναστάτωση. Είναι κατανοητό ότι τέτοια περιστατικά κινητοποιούν φόβο, θυμό και ανάγκη για άμεσες απαντήσεις. Ωστόσο, η βιασύνη και η μονοδιάστατη ερμηνεία οδηγούν συχνά σε λύσεις που επιβαρύνουν αντί να προστατεύουν.

Η ποινική ευθύνη και η ανάγκη ορίων δεν τίθενται υπό αμφισβήτηση. Εκείνο που οφείλουμε, όμως, να εξετάσουμε σοβαρά είναι το πλαίσιο μέσα στο οποίο διαμορφώνονται τέτοιες ακραίες συμπεριφορές, ιδίως όταν αφορούν παιδιά και εφήβους.

Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, η ελληνική κοινωνία έχει διανύσει μια μακρά περίοδο διαδοχικών κρίσεων – οικονομικών, θεσμικών και υγειονομικών. Τα παιδιά δεν έμειναν ανεπηρέαστα· αντίθετα, υπήρξαν από τις ομάδες που επλήγησαν περισσότερο και με τρόπους συχνά αόρατους. Η φτώχεια, η ανασφάλεια, η διάρρηξη των δεσμών, η αποδυνάμωση των υποστηρικτικών δομών και η έλλειψη συνεκτικής πολιτικής παιδικής προστασίας δημιουργούν ένα περιβάλλον αυξημένου κινδύνου.

Σε αυτό το πλαίσιο, η εστίαση αποκλειστικά στην αυστηροποίηση της ποινικής αντιμετώπισης των ανηλίκων δεν συνιστά στρατηγική πρόληψης. Αντιθέτως, διεθνώς και διαχρονικά έχει αποδειχθεί ότι η καθαρά κατασταλτική λογική, ιδίως όταν εφαρμόζεται σε παιδιά, αυξάνει την πιθανότητα υποτροπής και παγιώνει τον κοινωνικό αποκλεισμό.

Η αρχή του ποινικού δικαίου ανηλίκων παραμένει σαφής, προτεραιότητα έχει η αγωγή, η προστασία και η επανένταξη, όχι η τιμωρία ως αυτοσκοπός. Η στέρηση της ελευθερίας ανηλίκων οφείλει να αποτελεί έσχατο μέτρο και να συνοδεύεται από ουσιαστικές θεραπευτικές και εκπαιδευτικές παρεμβάσεις, όχι ως απλή αποθήκευση προβλημάτων σε κλειστά συστήματα ιδρυματοποίησης.

Ψυχοκοινωνικές ρίζες της εφηβικής βίας.
Παράλληλα, είναι αδύνατο να αγνοηθεί η δομική ανεπάρκεια του συστήματος παιδικής προστασίας στη χώρα μας.
η υποστελέχωση των υπηρεσιών στην κοινότητα,
η απουσία ενιαίων πρωτοκόλλων συνεργασίας μεταξύ φορέων,
οι καθυστερήσεις στη διάγνωση και την παροχή υποστήριξης σε παιδιά που βρίσκονται σε κίνδυνο,
η εμμονή σε ιδρυματικές μορφές φροντίδας,
καθώς και η ελλιπής εκπαίδευση και στήριξη των επαγγελματιών πρώτης γραμμής.

Επιπλέον, ο δημόσιος λόγος γύρω από τα παιδιά που ασκούν ή υφίστανται βία συχνά παραβιάζει βασικές αρχές προστασίας τους, οδηγώντας σε πρόωρη Στοχοποίηση, στιγματισμό και δευτερογενή τραυματοποίηση. Η προστασία της παιδικής ηλικίας δεν είναι μόνο νομική υποχρέωση, είναι δείκτης πολιτισμού.

Από τη θέση μας, θεωρούμε αναγκαίο να επαναφέρουμε στο επίκεντρο μια θεμελιώδη παραδοχή
δεν υπάρχουν “επικίνδυνα παιδιά” — υπάρχουν παιδιά σε κίνδυνο.
Κάθε παιδί που φτάνει σε ακραία συμπεριφορά αποτελεί ένδειξη αποτυχίας του περιβάλλοντος να αναγνωρίσει, να ακούσει και να στηρίξει έγκαιρα.

Η πραγματική πρόληψη δεν ξεκινά στο δικαστήριο. Ξεκινά στο σχολείο, στην οικογένεια, στην κοινότητα, με πολιτικές που έχουν συνέχεια, με χαρτογράφηση αναγκών, με έγκαιρη διάγνωση, με δράσεις που ενισχύουν τον δεσμό, τη συμμετοχή και την έκφραση. Εκεί όπου υπάρχουν τέτοια πλαίσια, η παραβατικότητα μειώνεται ουσιαστικά.

Η αυστηρότητα χωρίς φροντίδα δεν προστατεύει. Δημιουργεί το έδαφος για την αναπαραγωγή της βίας που υποτίθεται ότι θέλει να αποτρέψει.

Ως κοινωνία, καλούμαστε να επιλέξουμε αν θα επενδύσουμε σε μηχανισμούς που διαχειρίζονται τις συνέπειες ή σε πολιτικές που προλαμβάνουν τις αιτίες.

Με τα παιδιά, το τίμημα των επιλογών μας δεν είναι θεωρητικό. Είναι βαθιά πραγματικό. Και, αργά ή γρήγορα, επιστρέφει σε όλους μας.

Λέξεις κλειδιά: Βία ανηλίκων, παιδική προστασία, ποινικό δίκαιο ανηλίκων, εφηβική παραβατικότητα, πρόληψη βίας, ψυχική υγεία παιδιών, σχολείο και βία, επανένταξη ανηλίκων

Βία στους Ανήλικους

Βία στους Ανήλικους: Πρόληψη, Δικαιοσύνη και Παιδική Προστασία

Από το Συμβάν στο Πλαίσιο: Γιατί η Βία των Ανηλίκων δεν είναι «Ξαφνική»
Τα πρόσφατα περιστατικά σοβαρής βίας από ανηλίκους επαναφέρουν με ένταση τη δημόσια συζήτηση. Το ερώτημα όμως δεν είναι μόνο τι συνέβη, αλλά τι προηγήθηκε και τι δεν λειτούργησε εγκαίρως.

Η δημόσια συζήτηση γύρω από τη βία των ανηλίκων συχνά ξεκινά και τελειώνει στο συμβάν. Στο σοκ, στην εικόνα, στην ανάγκη για άμεση απάντηση. Όμως η βία δεν εμφανίζεται ως στιγμιαίο γεγονός. Είναι αποτέλεσμα μιας διαδρομής που, στις περισσότερες περιπτώσεις, δεν αναγνωρίστηκε έγκαιρα.

Τα παιδιά και οι έφηβοι που φτάνουν σε ακραίες πράξεις δεν ξεκινούν από το μηδέν. Προηγούνται εμπειρίες συναισθηματικής στέρησης, αίσθησης αορατότητας, έλλειψης ασφαλών δεσμών, απουσίας λόγου για τον θυμό, τη ντροπή ή τον φόβο. Όταν αυτά τα βιώματα δεν βρίσκουν χώρο επεξεργασίας, η πράξη γίνεται τρόπος επικοινωνίας.

Τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, η ελληνική κοινωνία βίωσε αλλεπάλληλες κρίσεις. Η παιδική ηλικία δεν έμεινε ανεπηρέαστη. Αντίθετα, επηρεάστηκε δυσανάλογα: φτώχεια, κοινωνική ανασφάλεια, αποδυνάμωση υποστηρικτικών δομών, πίεση στο σχολείο και στην οικογένεια. Σε αυτό το περιβάλλον, η αύξηση της έντασης και των δυσκολιών

ρύθμισης δεν αποτελεί έκπληξη.

Η μετατόπιση της συζήτησης αποκλειστικά στην τιμωρία δημιουργεί μια ψευδαίσθηση ελέγχου. Ωστόσο, χωρίς κατανόηση του πλαισίου, η κοινωνία καταδικάζει εκ των υστέρων αυτό που δεν πρόλαβε εκ των προτέρων.

Η πραγματική πρόληψη ξεκινά όταν το σύστημα μπορεί να δει τη δυσκολία πριν αυτή πάρει βίαιη μορφή. Και αυτό απαιτεί αλλαγή φακού: από το «τι έγινε» στο «τι συνέβαινε». «Διαβάστε επίσης: Μέρος 2 / Μέρος 3»

Η βία στους ανηλίκους δεν είναι στιγμιαίο γεγονός. Τι προηγήθηκε και γιατί η πρόληψη ξεκινά πολύ πριν το συμβάν.
Λέξεις–κλειδιά: βία ανηλίκων, εφηβική βία, κοινωνικά αίτια βίας, παιδική προστασία

ΚΟΧΛΙΑΣ

Monthly Archives: Απρίλιος 2026